W dniu 25 grudnia 2021 roku, zmarła prof. Maria Pajzderska z domu Czapska.
Urodzona w Warszawie, w 1924 roku, łączniczka i sanitariuszka Narodowej Organizacji Wojskowej – Armii Krajowej, pseudonim „Marysia”, uczestniczka powstania warszawskiego.
Po wojnie związana z Poznaniem, studiowała na Uniwersytecie Poznańskim, architektka i urbanistka. W 1952 roku wyszła za mąż za Andrzeja Pajzderskiego, mieszkała na ulicy Miłej na Osiedlu Ogrody. Współprojektantka, wraz z mężem, Cmentarza Jeżyckiego przed jego powtórnym otwarciem w 1995 roku, członkini Stowarzyszenia Opieki nad Zabytkowym Cmentarzem Jeżyckim.
Po 1989 roku należała do Związku Powstańców Warszawskich oraz Związku Żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych. Pełniła funkcję członka zarządu, a następnie sekretarza okręgu w powstałym, w 1993 roku, Okręgu Wielkopolska Związku Żołnierzy NSZ.
Awansowana została na stopień porucznika Wojska Polskiego w stanie spoczynku. Uhonorowana m.in.: Orderem Krzyża Niepodległości II klasy, Warszawskim Krzyżem Powstańczym, Krzyżem Armii Krajowej, Krzyżem Narodowego Czynu Zbrojnego, Medalem Pamiątkowym 75-lecia NSZ i wieloma innymi.
W okresie PRL odmawiała przyjęcia odznaczeń państwowych za udział w powstaniu warszawskim.
Wspomnienia por. Marii Pajzderskiej spisała Małgorzata Buczek, w wydanej w 2019 roku książce „A u nas świeci słońce…”.
Maria Pajzderska pochowana została 30.12.2021 roku na Cmentarzu Jeżyckim przy ul. Nowina.
(AM)
Zdjęcie: Photo by David Tomaseti on Unsplash